Aanleg vispassage bij Stontelerkeersluis

Met het project ‘Verbetering natte infrastructuur Noordkop’ - kortweg project Noordkop - werken we aan betere migratiemogelijkheden voor vis en het herstel van soorten die in zowel zoet als zout water leven. Tegelijkertijd wordt gewerkt aan een toekomstbestendig en beter beheersbaar watersysteem in de Noordkop. De afgelopen maanden zijn er vispaai- en opgroeiplaatsen aangelegd in de rietoevers van het Spuikanaal, Balgzandkanaal, Amstelmeerkanaal en de voorboezem nabij de Stontelerkeersluis. De volgende stap is de bouw van een vispassage bij de Stontelerkeersluis vlak bij Den Oever. Aannemer K_Dekker Bouw & Infra voert deze werkzaamheden uit. De bouw duurt tot half juli 2026.

De Stontelerkeersluis vormt voor vis vanuit het IJsselmeer de toegangspoort naar de Amstelmeerboezem. De huidige sluis is voor veel vissoorten echter moeilijk te passeren, doordat de waterstand en stroming wisselen. Met de aanleg van een vispassage wordt de Amstelmeerboezem beter toegankelijk voor diadrome vissoorten, zoals glasaal en driedoornige stekelbaars, die regelmatig migreren tussen zout en zoet water. Hierdoor kunnen vissen die via de Afsluitdijk het IJsselmeer binnenkomen het gebied bereiken, en vissen die via Oostoever binnenkomen kunnen doorstromen/zwemmen naar het IJsselmeer.

Uniek project

Project Noordkop is uniek binnen Nederland. Langs de Waddenkust is de overgang van zout naar zoet water doorgaans abrupt, terwijl veel vissoorten juist een geleidelijke overgang nodig hebben. HHNK realiseert daarom een brakke overgangszone van circa 14 hectare in het Spuikanaal bij Oostoever. Dit systeem functioneert dankzij een gecontroleerde, getijdegestuurde in- en uitlaat van water en vispassage Oostoever, ondersteund door een nieuw gemaal, continue zoutmetingen, een bodemdrempel en een automatisch besturingssysteem. Het nauwkeurig reguleren van de hoeveelheid zout water is essentieel, want te veel zout water kan onder andere negatieve gevolgen hebben voor de landbouw die afhankelijk is van zoet water.

Samenwerking

Project Noordkop wordt gefinancierd door HHNK, het Waddenfonds, Provincie Noord-Holland en Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Het maakt deel uit van Ruim Baan voor Vissen 2, een samenwerking van de vier noordelijke waterschappen, Van Hall Larenstein en het Waddenfonds. Deze samenwerking richt zich op het verbeteren van vismigratieroutes en het herstellen van de ecologische verbinding tussen de Waddenzee en het achterland.