Extra geld voor zandsuppleties Hondsbossche Duinen
Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) en het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) zijn een nieuwe onderhoudsstrategie voor de Hondsbossche Duinen overeengekomen. Beide organisaties met hun eigen verantwoordelijkheid voor de lokale waterveiligheid, nemen een deel van de kosten voor toekomstige zandsuppleties voor hun rekening. Doel daarbij is het achterland te beschermen tegen overstromingen. Nu ons algemeen bestuur een besluit heeft genomen over de bijdrage in de kosten, kan de samenwerkingsovereenkomst worden opgesteld.
Met een veilige kust, florerende natuur en volop recreatie zijn de Hondsbossche Duinen een groot succes. Deze nieuwe duinen werden gecreëerd toen bleek dat de Pettemer en Hondsbossche Zeewering niet meer voldeed aan de waterveiligheidseisen. Wel spoelt het nieuw aangebrachte zand op enkele locaties sneller weg dan was voorzien. Daarmee verdwijnt een deel van het strand en de duin wat betekent dat – zonder zandsuppleties – de waterveiligheid op langere termijn in gevaar kan komen.
Nieuw budget
Bij oplevering in 2015 was voorzien dat het eenmalig opspuiten van zand de kust niet blijvend zou beschermen. Zoals langs de hele Noord-Hollandse kust steeds opnieuw zand wordt aangevoerd, zijn ook hier zandsuppleties nodig. In 2023 werd duidelijk dat het onderhoudsbudget niet voldoende zou zijn tot 2035, als RWS het beheer overneemt. Daarom is nu opnieuw budget beschikbaar gesteld.
Kust veilig houden
Omdat de Hondsbossche Duinen ook een bijdrage zouden leveren aan de ‘ruimtelijke kwaliteit’ en daarmee aan natuur en recreatie, is de indruk ontstaan dat de zandsuppleties een minimale strandbreedte zouden waarborgen. Bovendien stond in het contract met de aannemer dat nieuwe zandsuppleties moesten worden gepland als 50 meter droog strandbreedte in gevaar kwam. “Daar kunnen de strandpaviljoenhouders echter geen rechten aan ontlenen. Je moet het zien als een signaal om in actie te komen om te suppleren,” verklaart hoogheemraad Arnold Langeveld. “Er was sprake van snellere erosie dan we hadden ingecalculeerd. Daardoor schuift de kustlijn steeds verder landwaarts op en daar hebben ondernemers last van.”
Teleurstellen strandpaviljoenhouders
Langeveld vindt het spijtig de strandpaviljoenhouders teleur te moeten stellen. “Wij zijn verantwoordelijk voor de waterveiligheid en moeten zorgen dat de waterkering sterk genoeg is om het achterland te beschermen. Daar moeten we nu al miljoenen voor reserveren,” verantwoordt Langeveld het besluit. “We kunnen dat soort bedragen aan belastinggeld niet beschikbaar stellen voor strandrecreatie.” De taak van RWS en HHNK beperkt zich tot het borgen van de waterveiligheid. Toch is het project ook op het gebied van recreatie geslaagd te noemen. “Onze kustlijn wordt niet meer onderbroken door de harde kering en nodigt uit tot eindeloze strandwandelingen. We zijn ook trots op al die extra natuur. Een paradijs voor inheemse planten en vogels, zoals de bontbekplevier.”
Nederland een stukje gegroeid
De Hondsbossche Zeewering was in beheer bij HHNK en dat geldt nu ook voor de Hondsbossche Duinen. De voormalige kustlijn – de voet van de dijk – ligt nu honderden meters landinwaarts. Daarbuiten liggen de uitgestrekte duinen en zo is Nederland een stukje gegroeid. Met zandsuppleties door RWS was het de bedoeling het kustfundament verder te laten groeien, zoals dat langs de hele Nederlandse Noordzeekust gebeurt. Maar het zand spoelt weg en waait dus niet het strand op en de duinen in. Het systeem van dynamisch kustbeheer, een samenspel met de natuur, blijkt hier niet te werken. Hoofdinspecteur directeur van Rijkswaterstaat West-Nederland Noord, Bregje van Beekvelt geeft aan dat de basiskustlijn voor de Hondsbossche Duinen pas in 2035 wordt vastgelegd. “Waar de grens straks ligt, zal afhangen van het evenwicht tussen natuurlijke erosie en zandsuppleties.”
Sint-Elisabethsvloed van 1421
“Je kunt proberen te berekenen hoeveel zand wordt meegenomen door de zee, hoeveel stormen er zullen zijn en waar het zand uiteindelijk belandt, maar we hebben het hier wel over een uitzonderlijk stukje kust”, stelt Langeveld. Want al sinds de Elisabethsvloed van 1421 breken ingenieurs zich het hoofd over de kustbescherming ter plaatse. Zoals bekend ligt er een heel Petten in zee. Steeds opnieuw bewijst dit stukje kust weerbarstiger te zijn dan gedacht. En ook nu blijkt de natuur lastig te dwingen. “We kunnen echt wel spreken van een succes hier, maar de benodigde hoeveelheid zand is niet goed ingeschat. Dus dat gaan we gezamenlijk aanvullen en zo houden we de waterveiligheid op orde. ”
